Debaty sejmoweX Kadencja

Interpelacja w sprawie nierównego traktowania abonentów Telewizji Polskiej zamieszkujących północno-wschodnią Polskę

   ˝Publiczna radiofonia i telewizja realizuje misję publiczną, oferując, na zasadach określonych w ustawie, całemu społeczeństwu i poszczególnym jego częściom, zróżnicowane programy i inne usługi w zakresie informacji, publicystyki, kultury, rozrywki, edukacji i sportu, cechujące się pluralizmem, bezstronnością, wyważeniem i niezależnością oraz innowacyjnością, wysoką jakością i integralnością przekazu˝ - stanowi art. 21 ustawy z dnia 29 grudnia 1992 r. o radiofonii i telewizji (Dz. U. 2001, Nr 101, poz. 1114 z późn. zm.). Z kolei art. 1 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (Dz. U. 2005, Nr 85, poz. 728) mówi, że opłaty abonamentowe pobiera się w celu realizacji misji publicznej. Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 9 września 2004 roku (sygn. akt K/2/03) ogłoszonym w Dzienniku Ustaw z 2004 roku, Nr 204, poz. 2092 orzekł, iż ˝opłata abonamentowa nie jest opłatą w klasycznej postaci, lecz ma charakter daniny publicznej związanej z możliwością korzystania z publicznego radia i telewizji. Stanowi dochód celowy pozabudżetowy o charakterze publicznym przeznaczony na finansowanie misji publicznego radia i telewizji˝, dlatego też - jak każda danina - winna być wyczerpująco określona w akcie rangi ustawowej. W związku z tym za używanie odbiorników radiofonicznych oraz telewizyjnych - stanowi art. 2 ust. 1 ustawy o opłatach abonamentowych - pobiera się opłaty abonamentowe. Domniemywa się, ˝że osoba, która posiada odbiornik radiofoniczny lub telewizyjny w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, używa tego odbiornika˝ (art. 2, ust. 2), a więc powinna zgodnie z obowiązującymi przepisami opłacać abonament.    Jest rzeczą oczywistą, że osobom płacącym regularnie abonament powinien być zapewniony odbiór wszystkich programów telewizji publicznej. Tak, niestety, nie jest. W województwie podlaskim sygnał Telewizji Białystok dociera do miejscowości, które leżą w promieniu ok. 50 km od stacji nadawczej w Krynicach. W kierunku północno-wschodnim granica, poza którą nie jest on już odbierany przy pomocy zwykłej anteny, znajduje się mniej więcej w okolicach Sztabina. Mieszkańcy Augustowa mogą programy TV Białystok odbierać tylko wtedy, kiedy zakupią dodatkowo specjalne wzmacniacze, co pociąga za sobą dodatkowe wydatki. W ramach tzw. rozpiętego programu 2 w powiatach suwalskim, augustowskim i sejneńskim można oglądać TV Białystok między 18.00 a 18.30 (Obiektyw, Panorama Suwalsko-Mazurska, program dla mniejszości litewskiej), ale nie ma już odbioru niedzielnego bloku dla innych mniejszości narodowych (Białorusini, Ukraińcy). Sygnał TV Białystok można też odbierać za pośrednictwem telewizji kablowej, co - rzecz prosta - wiąże się z dodatkowymi opłatami i dotyczy tylko mieszkań objętych siecią telewizji kablowej. W podstawowym pakiecie sygnału tego nie ma. Z kolei posiadacze anten satelitarnych, i owszem, odbierają program trzeci, ale Warszawskiego Ośrodka Telewizyjnego (WOT). Całkowicie kuriozalną sprawą jest to, że do mieszkańców powiatów oleckiego i gołdapskiego kieruje się sygnał telewizyjny z Krzemieniuchy k. Suwałk, a nie z Miłek k. Ełku, w związku z czym - żyjąc w województwie warmińsko-mazurskim - nie mogą, nawet w ramach tzw. rozpiętej dwójki, oglądać ważnych dla siebie informacji emitowanych przez TV Olsztyn. Są natomiast skazani na wiadomości z TV Białystok. Jedni odbiorcy telewizji publicznej płacą więc abonament i mają dostęp do pełnej oferty programowej, inni - płacąc tyle samo - mogą korzystać jedynie z jej części. Ustawa nie różnicuje opłat abonamentowych i nie przewiduje ulg w tych opłatach ze względu na zredukowany dostęp do programu telewizyjnego.    Z zapisów powołanego przeze mnie artykułu ustawy o radiofonii i telewizji z dnia 29 grudnia 1992 roku wynika jednoznacznie, że jednym z zadań publicznej radiofonii i telewizji jest budowa i eksploatacja nadawczych i przekaźnikowych stacji radiowych i telewizyjnych (art. 21 ust. 1a pkt 3). Ponadto - zgodnie z ust. 2 pkt 9 tego artykułu - ˝programy publicznej radiofonii i telewizji powinny (...) uwzględniać potrzeby mniejszości narodowych i grup etnicznych˝, co pozostaje w zgodzie z postanowieniami Konwencji ramowej o ochronie mniejszości narodowych sporządzonej w Strasburgu 1 lutego 1995 roku (Dz. U. 2002 Nr 22, poz. 209), ratyfikowanej przez Polskę 10 listopada 2000 roku.    W związku z powyższym - działając na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 roku o wykonywaniu mandatu posła i senatora (Dz. U. 1996, Nr 73, poz. 350 z późń. zm.) - proszę o odpowiedź na następujące pytania:    1. Jakie działania są lub będą w najbliższym czasie podjęte w celu umożliwienia odbioru TVP 3 przez mieszkańców północno-wschodniej Polski?    2. Czy osoby płacące za odbiór wszystkich programów radiowych i telewizyjnych, a niemające dostępu do części z nich, otrzymają zwrot nienależnie pobranych od nich kwot abonamentowych?    3. Jakie decyzje zostały podjęte w związku z wystąpieniami w tej sprawie przedstawicieli władz samorządowych (Przewodniczącego Rady Gminy Rutka Tartak z 11 stycznia 2005 roku i Wójta Gminy Przerośl z 24 stycznia 2005 r.) do Danuty Waniek - przewodniczącej Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji?    4. Czy ograniczenie możliwości odbioru audycji telewizyjnych przez mniejszości narodowe zamieszkujące ten teren nie narusza postanowień krajowych i międzynarodowych aktów prawnych?    Poseł Jarosław Zieliński    Warszawa, dnia 20 czerwca 2005 r.